Γιατί Πέφτουν τα Μαλλιά μου; Αίτια & Πότε να Ανησυχήσω

Το «γιατί μου πέφτουν τα μαλλιά;» δεν έχει μία απάντηση που να ισχύει για όλους.

Η τριχόπτωση μπορεί να εμφανιστεί αργά ή ξαφνικά, να αφορά ολόκληρο το τριχωτό ή συγκεκριμένες περιοχές, να ακολουθεί ένα έντονο γεγονός ή να εξελίσσεται για χρόνια χωρίς κάποιο εμφανές αίτιο.

Αυτές οι διαφορές έχουν σημασία.

Άλλο μπορεί να σημαίνει η σταδιακή υποχώρηση του hairline, άλλο η ξαφνική διάχυτη πτώση λίγους μήνες μετά από ασθένεια ή έντονο στρες και άλλο η εμφάνιση ενός καθαρού κενού στο τριχωτό.

Γι’ αυτό, αντί να ξεκινάμε από την ερώτηση «ποια θεραπεία να πάρω;», είναι περισσότερο χρήσιμο να ξεκινήσουμε από το:

Πώς ακριβώς πέφτουν τα μαλλιά μου;

Πέφτουν περισσότερες τρίχες ή αραιώνουν πραγματικά τα μαλλιά;

Αυτά τα δύο δεν είναι πάντα το ίδιο.

Μπορεί κάποιος να παρατηρεί περισσότερες τρίχες:

• στο μπάνιο,
• στη βούρτσα,
• στο μαξιλάρι,
• στα ρούχα,

χωρίς να έχει ακόμη εμφανή αλλαγή στην πυκνότητα.

Σε άλλες περιπτώσεις δεν υπάρχει εντυπωσιακή καθημερινή πτώση, αλλά το άτομο παρατηρεί ότι:

• ανοίγει περισσότερο η χωρίστρα,
• υποχωρεί η μετωπιαία γραμμή,
• φαίνεται περισσότερο το δέρμα στην κορυφή,
• οι τρίχες γίνονται λεπτότερες.

Η πρώτη εικόνα παραπέμπει περισσότερο σε αυξημένο shedding, ενώ η δεύτερη μπορεί να υποδηλώνει μια σταδιακή διαδικασία αραίωσης.

Αυτός ο διαχωρισμός είναι σημαντικός για να βρεθεί η πραγματική αιτία.

Για μία συνολική εικόνα των διαφορετικών μορφών απώλειας μαλλιών μπορείτε να δείτε και τον γενικό οδηγό για την τριχόπτωση.

Αν τα μαλλιά πέφτουν σταδιακά από hairline ή κορυφή

Όταν η αλλαγή εξελίσσεται αργά και ακολουθεί συγκεκριμένο pattern, μία από τις πρώτες καταστάσεις που πρέπει να εξεταστούν είναι η ανδρογενετική αλωπεκία.

Στους άνδρες μπορεί να αρχίσει με:

• υποχώρηση στους κροτάφους,
• αλλαγή στο hairline,
• αραίωση στο vertex,
• σταδιακή επέκταση της απώλειας.

Στις γυναίκες η εικόνα είναι συχνά διαφορετική, με πιο διάχυτη αραίωση στην κεντρική περιοχή και μεγαλύτερη ορατότητα της χωρίστρας.

Το βασικό χαρακτηριστικό δεν είναι απαραίτητα ότι «πέφτουν ξαφνικά πολλές τρίχες».

Είναι ότι με τον χρόνο ορισμένα τριχοθυλάκια παράγουν λεπτότερες και μικρότερες τρίχες, με αποτέλεσμα η πυκνότητα να μειώνεται σταδιακά.

Δείτε αναλυτικά τι συμβαίνει στην ανδρογενετική αλωπεκία.

Αν ξαφνικά μου πέφτουν πολλά μαλλιά

Η ξαφνική αύξηση της πτώσης δημιουργεί συνήθως μεγαλύτερη ανησυχία.

Δεν σημαίνει όμως από μόνη της ότι υπάρχει μόνιμη απώλεια.

Ένα συχνό σενάριο είναι η τελογενής τριχόπτωση, στην οποία μεγαλύτερος αριθμός τριχών περνά στη φάση αποβολής μετά από ένα σημαντικό σωματικό ή ψυχολογικό ερέθισμα.

Το ενδιαφέρον είναι ότι η πτώση δεν χρειάζεται να ξεκινήσει αμέσως μετά το γεγονός.

Μπορεί να εμφανιστεί εβδομάδες ή και μερικούς μήνες αργότερα.

Έτσι κάποιος μπορεί σήμερα να παρατηρεί έντονο shedding και η πιθανή αιτία να βρίσκεται σε κάτι που συνέβη αρκετό διάστημα πριν.

Πιθανοί εκλυτικοί παράγοντες μπορεί να είναι:

• έντονη ασθένεια ή υψηλός πυρετός,
• χειρουργική επέμβαση,
• σημαντική ψυχολογική πίεση,
• γρήγορη απώλεια βάρους,
• πολύ περιοριστική δίαιτα,
• τοκετός,
• ορισμένες φαρμακευτικές αγωγές,
• διαταραχές του θυρεοειδούς,
• σημαντικές διατροφικές ελλείψεις.

Για το συγκεκριμένο pattern δείτε τον ξεχωριστό οδηγό για την τελογενή τριχόπτωση.

Μπορεί να φταίει το στρες;

Ναι, αλλά χρειάζεται προσοχή σε αυτή την εξήγηση.

Το στρες μπορεί να συμμετέχει στην εμφάνιση αυξημένου hair shedding, ιδιαίτερα όταν είναι έντονο ή παρατεταμένο.

Δεν πρέπει όμως κάθε τριχόπτωση να αποδίδεται αυτόματα στο άγχος.

Αν κάποιος λέει:

«Είμαι αγχωμένος, άρα γι’ αυτό πέφτουν τα μαλλιά μου»

μπορεί να παραβλέψει μία εντελώς διαφορετική αιτία που χρειάζεται διάγνωση.

Το stress είναι πιθανός παράγοντας, όχι διάγνωση από μόνο του.

Δείτε πιο αναλυτικά τη σχέση ανάμεσα σε στρες και τριχόπτωση.

Αν εμφανίστηκε ένα στρογγυλό ή εντοπισμένο κενό

Η εντοπισμένη απώλεια μαλλιών χρειάζεται διαφορετική σκέψη από τη διάχυτη πτώση.

Η εμφάνιση ενός ή περισσότερων σχετικά καθαρών περιοχών χωρίς τρίχες μπορεί, μεταξύ άλλων, να σχετίζεται με γυροειδή αλωπεκία.

Πρόκειται για αυτοάνοση κατάσταση κατά την οποία το ανοσοποιητικό σύστημα επηρεάζει τα τριχοθυλάκια.

Η εικόνα μπορεί να αφορά:

• το τριχωτό,
• τα γένια,
• τα φρύδια,
• ή άλλες περιοχές με τρίχες.

Επειδή όμως υπάρχουν και άλλες αιτίες εντοπισμένης απώλειας, ένα «κενό» στο κεφάλι δεν πρέπει να διαγιγνώσκεται μόνο από φωτογραφίες στο διαδίκτυο.

Αν πέφτουν τα μαλλιά μετά από εγκυμοσύνη ή τοκετό

Μετά τον τοκετό μπορεί να εμφανιστεί έντονο διάχυτο shedding.

Κατά την εγκυμοσύνη και μετά τη γέννα μεταβάλλεται ο κύκλος της τρίχας και πολλές γυναίκες παρατηρούν σημαντική πτώση τους επόμενους μήνες.

Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει ξεκινήσει μόνιμη γυναικεία φαλάκρα.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, όμως, η postpartum περίοδος μπορεί να κάνει πιο εμφανή μία προϋπάρχουσα τάση για αραίωση ή να συνυπάρχει με άλλους παράγοντες.

Για το διάστημα μετά τον τοκετό υπάρχει ξεχωριστός οδηγός για την τριχόπτωση μετά τη γέννα.

Μπορεί να φταίνε φάρμακα που παίρνω;

Ναι, ορισμένα φάρμακα μπορούν να σχετίζονται με αυξημένη απώλεια μαλλιών.

Δεν υπάρχει όμως μία απλή λίστα από την οποία κάποιος μπορεί να συμπεράνει μόνος του ότι «φταίει σίγουρα το χάπι».

Σημασία έχει:

• πότε ξεκίνησε η αγωγή,
• αν άλλαξε πρόσφατα η δόση,
• πότε άρχισε το shedding,
• ποιο είναι το pattern της απώλειας,
• αν συνέβη ταυτόχρονα κάποια άλλη αλλαγή στην υγεία.

Επίσης, η χρονική σχέση δεν είναι πάντα άμεση.

Σε ορισμένους μηχανισμούς η πτώση μπορεί να γίνει εμφανής αρκετό διάστημα μετά την έναρξη του εκλυτικού παράγοντα.

Δεν διακόπτουμε συνταγογραφούμενη αγωγή μόνοι μας επειδή εμφανίστηκε τριχόπτωση.

Η σωστή κίνηση είναι να αξιολογηθεί η πιθανή σχέση με τον γιατρό που παρακολουθεί την αγωγή.

Δείτε αναλυτικά τον οδηγό για τα φάρμακα που μπορεί να προκαλέσουν τριχόπτωση.

Παίζουν ρόλο ο σίδηρος, η διατροφή και οι βιταμίνες;

Μπορούν να παίξουν ρόλο, αλλά το «πάρε βιταμίνες για τα μαλλιά» δεν είναι σωστή διάγνωση.

Ανεπαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης, πολύ περιοριστικές δίαιτες και ορισμένες διατροφικές ελλείψεις μπορούν να επηρεάσουν την ανάπτυξη των μαλλιών.

Ο σίδηρος είναι επίσης ένας παράγοντας που μπορεί να χρειαστεί να ελεγχθεί σε κατάλληλες περιπτώσεις.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε άτομο με τριχόπτωση έχει έλλειψη σιδήρου ή ότι χρειάζεται συμπλήρωμα.

Η αλόγιστη λήψη συμπληρωμάτων:

• δεν διορθώνει μία αιτία που δεν υπάρχει,
• μπορεί να καθυστερήσει τη σωστή διάγνωση,
• και σε ορισμένες περιπτώσεις η υπερβολική πρόσληψη συγκεκριμένων ουσιών μπορεί να δημιουργήσει άλλα προβλήματα.

Γι’ αυτό πρώτα διερευνούμε αν υπάρχει πραγματική έλλειψη.

Μπορεί να φταίει ο θυρεοειδής ή κάποια άλλη πάθηση;

Ναι.

Τόσο ο υποθυρεοειδισμός όσο και ο υπερθυρεοειδισμός μπορούν να συνδεθούν με διάχυτη αραίωση ή αυξημένο shedding.

Υπάρχουν επίσης και άλλες συστηματικές καταστάσεις που μπορεί να επηρεάσουν τον κύκλο της τρίχας.

Αυτός είναι ο λόγος που το ιστορικό έχει τόσο μεγάλη σημασία.

Ο γιατρός μπορεί να ρωτήσει:

• πότε άρχισε η πτώση,
• αν έχει αλλάξει το βάρος,
• αν υπάρχει έντονη κόπωση,
• αν υπήρξε πρόσφατη ασθένεια,
• αν άλλαξε κάποια φαρμακευτική αγωγή,
• αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό αραίωσης,
• αν υπάρχουν μεταβολές στον κύκλο ή άλλα ορμονικά συμπτώματα.

Δεν χρειάζεται όμως κάθε ασθενής όλες τις πιθανές εξετάσεις.

Ο εργαστηριακός έλεγχος πρέπει να καθοδηγείται από το ιστορικό και την κλινική εικόνα.

Για περισσότερες πληροφορίες δείτε ποιες εξετάσεις μπορεί να χρειαστούν για την τριχόπτωση.

Τι σημαίνει αν τα μαλλιά αραιώνουν αλλά δεν βλέπω πολλές τρίχες να πέφτουν;

Αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό στοιχείο.

Η απουσία εντυπωσιακού shedding δεν αποκλείει την εξέλιξη της αραίωσης.

Στην ανδρογενετική αλωπεκία, για παράδειγμα, το πρόβλημα μπορεί να είναι περισσότερο η σταδιακή μινιατουροποίηση των τριχών παρά μία θεαματική καθημερινή πτώση.

Έτσι ο ασθενής μπορεί να μην παρατηρεί «τούφες» στην μπανιέρα, αλλά μετά από μήνες να βλέπει ότι:

• το hairline έχει υποχωρήσει,
• οι κρόταφοι έχουν ανοίξει,
• η κορυφή φαίνεται περισσότερο,
• η χωρίστρα έχει διευρυνθεί.

Για αυτό η αλλαγή στην πυκνότητα με τον χρόνο είναι εξίσου σημαντική με τον αριθμό των τριχών που βλέπουμε να πέφτουν.

Τι σημαίνει αν πέφτουν και φρύδια ή τρίχες από άλλα σημεία;

Όταν η απώλεια δεν περιορίζεται στα μαλλιά του κεφαλιού, η πληροφορία αυτή είναι σημαντική για τη διάγνωση.

Απώλεια φρυδιών, βλεφαρίδων ή τριχών σε άλλα σημεία μπορεί να εμφανιστεί σε διαφορετικές δερματολογικές ή συστηματικές καταστάσεις.

Δεν σημαίνει μία συγκεκριμένη πάθηση από μόνο του.

Σημαίνει όμως ότι η αξιολόγηση πρέπει να αφορά ολόκληρη την κλινική εικόνα και όχι μόνο την πυκνότητα στην κορυφή του κεφαλιού.

Τι σημαίνει αν υπάρχει φαγούρα, κοκκινίλα, πόνος ή λέπια;

Η τριχόπτωση που συνοδεύεται από συμπτώματα του τριχωτού χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.

Κνησμός, έντονη απολέπιση, ερυθρότητα, αίσθημα καύσου, πόνος ή φλεγμονώδεις βλάβες μπορεί να δείχνουν ότι υπάρχει και νόσος του τριχωτού.

Αυτό διαφοροποιείται από μία απλή, ασυμπτωματική ανδρογενετική αλωπεκία.

Σε ορισμένες φλεγμονώδεις και ουλωτικές αλωπεκίες, η έγκαιρη διάγνωση είναι ιδιαίτερα σημαντική επειδή η καταστροφή του τριχοθυλακίου μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη απώλεια.

Πότε η τριχόπτωση χρειάζεται πιο γρήγορο έλεγχο;

Δεν είναι κάθε τρίχα που πέφτει λόγος ανησυχίας.

Υπάρχουν όμως περιπτώσεις στις οποίες δεν αξίζει να περιμένουμε απλώς «να δούμε αν θα περάσει».

Ιατρική αξιολόγηση είναι ιδιαίτερα χρήσιμη όταν:

• η πτώση ξεκίνησε απότομα και είναι έντονη,
• δημιουργούνται καθαρά κενά,
• η πυκνότητα μειώνεται γρήγορα,
• υπάρχει κοκκινίλα, πόνος, φαγούρα ή έντονη απολέπιση,
• πέφτουν και φρύδια ή τρίχες από άλλα σημεία,
• η τριχόπτωση επιμένει για μεγάλο διάστημα,
• υπάρχουν άλλα γενικά συμπτώματα,
• υπάρχει εμφανής προοδευτική αραίωση.

Η έγκαιρη διάγνωση έχει μεγαλύτερη αξία από το να δοκιμάζονται διαδοχικά προϊόντα χωρίς να γνωρίζουμε ποιο πρόβλημα προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε.

Θα ξαναβγούν τα μαλλιά που πέφτουν;

Εξαρτάται από το τι έχει συμβεί στο τριχοθυλάκιο.

Σε μια προσωρινή διαταραχή του κύκλου της τρίχας, όπως μπορεί να συμβεί σε ορισμένες περιπτώσεις τελογενούς τριχόπτωσης, το follicle παραμένει ζωντανό και μπορεί να επιστρέψει σε φυσιολογική ανάπτυξη αφού αντιμετωπιστεί ή απομακρυνθεί ο εκλυτικός παράγοντας.

Σε άλλες καταστάσεις τα τριχοθυλάκια μπορεί να μινιατουροποιούνται προοδευτικά.

Και στις ουλωτικές μορφές αλωπεκίας, όταν το follicle έχει καταστραφεί, η φυσική επανέκφυση δεν είναι πλέον δυνατή από το συγκεκριμένο τριχοθυλάκιο.

Γι’ αυτό η ερώτηση:

«Θα ξαναβγούν;»

δεν μπορεί να απαντηθεί σωστά χωρίς πρώτα να απαντηθεί:

«Γιατί έπεσαν;»

Δείτε αναλυτικά πότε είναι δυνατή η φυσική επανέκφυση των μαλλιών.

Τι πρέπει να κάνω αν μου πέφτουν τα μαλλιά;

Το πρώτο βήμα δεν είναι να επιλέξετε σαμπουάν, βιταμίνη, μινοξιδίλη ή κάποια άλλη θεραπεία.

Το πρώτο βήμα είναι να προσδιοριστεί ποια μορφή τριχόπτωσης υπάρχει.

Στην αξιολόγηση εξετάζονται μεταξύ άλλων:

• το pattern της απώλειας,
• η διάρκεια,
• ο ρυθμός εξέλιξης,
• η κατάσταση του τριχωτού,
• το οικογενειακό ιστορικό,
• πρόσφατες ασθένειες ή έντονα γεγονότα,
• φάρμακα,
• διατροφικοί και ορμονικοί παράγοντες.

Μόνο τότε μπορεί να αποφασιστεί αν χρειάζεται παρακολούθηση, διόρθωση κάποιας υποκείμενης αιτίας ή ειδική θεραπεία.

Για τις θεραπευτικές επιλογές υπάρχει ξεχωριστός οδηγός για την αντιμετώπιση της τριχόπτωσης.

Το βασικό που πρέπει να θυμάστε

Το «πέφτουν τα μαλλιά μου» περιγράφει ένα σύμπτωμα, όχι μία συγκεκριμένη διάγνωση.

Το πιο χρήσιμο στοιχείο είναι ο τρόπος με τον οποίο εμφανίζεται η απώλεια:

Σταδιακά στο hairline ή την κορυφή;
Μπορεί να υπάρχει pattern hair loss.

Ξαφνικά και διάχυτα;
Αναζητούμε πρόσφατους εκλυτικούς παράγοντες.

Σε ένα ή περισσότερα καθαρά κενά;
Χρειάζεται διαφορετική δερματολογική διερεύνηση.

Με κοκκινίλα, πόνο ή άλλα συμπτώματα στο τριχωτό;
Δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν απλή αισθητική αραίωση.

Η σωστή διάγνωση είναι αυτή που καθορίζει αν τα μαλλιά μπορούν να επανέλθουν, αν απαιτείται θεραπεία και ποια αντιμετώπιση έχει πραγματικά νόημα.

Αν παρατηρείτε αυξημένη πτώση ή αλλαγή στην πυκνότητα και θέλετε να διερευνηθεί η αιτία, μπορείτε να κλείσετε διαγνωστικό ραντεβού με τη Hairtransplant Clinic.