Αντιμετώπιση Τριχόπτωσης: Θεραπεία & Τι να Κάνετε

Όταν κάποιος βλέπει περισσότερες τρίχες στο μπάνιο ή παρατηρεί ότι τα μαλλιά του αραιώνουν, η πρώτη σκέψη είναι συνήθως:

«Τι μπορώ να κάνω για να σταματήσω την τριχόπτωση;»

Το σημαντικό όμως είναι ότι δεν υπάρχει μία θεραπεία που να σταματά κάθε μορφή τριχόπτωσης.

Η σωστή αντιμετώπιση εξαρτάται από το γιατί πέφτουν ή αραιώνουν τα μαλλιά.

Άλλη προσέγγιση χρειάζεται η ανδρογενετική αλωπεκία, άλλη μια προσωρινή τελογενής τριχόπτωση μετά από έντονο στρες ή ασθένεια και άλλη μια κατάσταση που σχετίζεται με φάρμακα, ορμονικές διαταραχές ή νόσο του τριχωτού.

Γι’ αυτό η σωστή σειρά δεν είναι:

τριχόπτωση → προϊόν → δοκιμή

αλλά:

τριχόπτωση → διάγνωση → αιτία → κατάλληλη θεραπεία → παρακολούθηση.

Μπορεί πραγματικά να σταματήσει η τριχόπτωση;

Σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να μειωθεί σημαντικά, να σταθεροποιηθεί ή ακόμη και να αναστραφεί μέρος της αραίωσης.

Αυτό όμως εξαρτάται από το τι συμβαίνει στα τριχοθυλάκια.

Εάν υπάρχει ένας προσωρινός εκλυτικός παράγοντας και τα τριχοθυλάκια παραμένουν υγιή, η ανάπτυξη μπορεί να επανέλθει αφού αντιμετωπιστεί το αίτιο.

Στην ανδρογενετική αλωπεκία, αντίθετα, συνήθως μιλάμε για μία χρόνια διαδικασία. Εκεί ο στόχος μπορεί να είναι:

• να επιβραδυνθεί η εξέλιξη,
• να διατηρηθούν περισσότερα υπάρχοντα μαλλιά,
• να βελτιωθεί η εικόνα της πυκνότητας,
• και να σχεδιαστεί μακροχρόνια διαχείριση.

Σε περιπτώσεις όπου ένα τριχοθυλάκιο έχει καταστραφεί οριστικά, όπως μπορεί να συμβεί σε ορισμένες ουλωτικές αλωπεκίες, καμία λοσιόν ή βιταμίνη δεν μπορεί να το επαναφέρει.

Άρα το πρώτο ερώτημα είναι πάντα:

τι είδους τριχόπτωση έχουμε;

Αν δεν έχει προσδιοριστεί ακόμη η αιτία, δείτε πρώτα τον οδηγό Γιατί Πέφτουν τα Μαλλιά μου;.

Το πρώτο βήμα δεν είναι η θεραπεία — είναι η διάγνωση

Δύο άνθρωποι μπορεί να λένε ακριβώς την ίδια φράση:

«μου πέφτουν τα μαλλιά»

και να έχουν εντελώς διαφορετικό πρόβλημα.

Κατά την αξιολόγηση εξετάζονται μεταξύ άλλων:

• πότε ξεκίνησε η απώλεια,
• αν είναι ξαφνική ή σταδιακή,
• αν αφορά όλο το κεφάλι ή συγκεκριμένες περιοχές,
• η κατάσταση του hairline και του vertex,
• η διάμετρος και η πυκνότητα των τριχών,
• η κατάσταση της δότριας περιοχής,
• το οικογενειακό ιστορικό,
• πρόσφατες ασθένειες,
• φαρμακευτικές αγωγές,
• σημαντική απώλεια βάρους,
• ορμονικοί ή διατροφικοί παράγοντες,
• συμπτώματα από το ίδιο το τριχωτό.

Δεν χρειάζεται κάθε άνθρωπος τον ίδιο εργαστηριακό έλεγχο.

Όπου υπάρχει ένδειξη, μπορεί να χρειαστούν εξετάσεις για την τριχόπτωση ώστε να διερευνηθούν συγκεκριμένοι πιθανοί παράγοντες.

Αν η αιτία είναι ανδρογενετική αλωπεκία

Η ανδρογενετική αλωπεκία είναι από τις συχνότερες αιτίες προοδευτικής αραίωσης.

Στους άνδρες συχνά επηρεάζει:

• τους κροτάφους,
• το hairline,
• το midscalp,
• το vertex.

Στις γυναίκες το pattern μπορεί να είναι περισσότερο διάχυτο, με σταδιακή μείωση της πυκνότητας κυρίως στην κεντρική περιοχή.

Εδώ ο στόχος της θεραπείας δεν είναι απλώς να «δυναμώσει η τρίχα».

Χρειάζεται να αντιμετωπιστεί όσο γίνεται η διαδικασία που οδηγεί στη σταδιακή μινιατουροποίηση των τριχοθυλακίων.

Οι θεραπευτικές επιλογές μπορεί να περιλαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή και, σε επιλεγμένες περιπτώσεις, συμπληρωματικές ή χειρουργικές επιλογές.

Μινοξιδίλη: πότε έχει θέση στην αντιμετώπιση;

Η μινοξιδίλη αποτελεί μία από τις πιο γνωστές θεραπείες για pattern hair loss.

Η τοπική μορφή εφαρμόζεται στο τριχωτό και κυκλοφορεί σε διαφορετικές συγκεντρώσεις και formulations.

Δεν λειτουργεί όμως ως «κόλλα» που σταματά αμέσως τις τρίχες από το να πέφτουν.

Η επίδρασή της σχετίζεται με τον κύκλο ανάπτυξης της τρίχας και χρειάζεται συνεπή χρήση και χρόνο για να αξιολογηθεί.

Σε ορισμένους ανθρώπους μπορεί αρχικά να παρατηρηθεί προσωρινή αύξηση του shedding καθώς αλλάζει ο κύκλος των τριχών.

Επίσης, το αποτέλεσμα δεν είναι ίδιο σε όλους.

Παίζει ρόλο:

• η διάγνωση,
• το στάδιο της αραίωσης,
• η διάρκεια του προβλήματος,
• η ανταπόκριση των τριχοθυλακίων,
• η συνέπεια στη χρήση.

Δείτε τον αναλυτικό οδηγό για τη Μινοξιδίλη (Minoxidil) για τα μαλλιά.

Και η Oral Minoxidil;

Η μινοξιδίλη μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί από το στόμα σε επιλεγμένους ασθενείς.

Η λεγόμενη low-dose oral minoxidil χρησιμοποιείται για hair loss off-label και δεν αποτελεί απλώς μία πιο εύκολη ή πιο ισχυρή εκδοχή της τοπικής θεραπείας.

Επειδή λαμβάνεται συστηματικά, έχει διαφορετικό προφίλ πιθανών ανεπιθύμητων ενεργειών και χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.

Μπορεί να εξεταστεί σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, για παράδειγμα όταν η topical μορφή δεν είναι καλά ανεκτή ή όταν ο θεράπων γιατρός θεωρεί ότι αποτελεί κατάλληλη θεραπευτική επιλογή.

Δείτε περισσότερα για την Oral Minoxidil – μινοξιδίλη σε χάπι.

Φιναστερίδη: πότε μπορεί να χρησιμοποιηθεί;

Η φιναστερίδη έχει διαφορετικό μηχανισμό δράσης από τη μινοξιδίλη.

Μειώνει τη μετατροπή της τεστοστερόνης σε διυδροτεστοστερόνη (DHT), η οποία παίζει βασικό ρόλο στην ανδρογενετική αλωπεκία σε γενετικά ευαίσθητα τριχοθυλάκια.

Για αυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε κατάλληλους άνδρες με ανδρογενετική αλωπεκία με στόχο τη σταθεροποίηση της εξέλιξης και τη διατήρηση των μαλλιών.

Δεν είναι όμως θεραπεία για κάθε μορφή τριχόπτωσης και δεν πρέπει να ξεκινά χωρίς κατάλληλη αξιολόγηση.

Η oral φιναστερίδη συνδέεται με πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες, μεταξύ των οποίων σεξουαλικές διαταραχές. Οι ευρωπαϊκές οδηγίες ασφαλείας περιλαμβάνουν επίσης προειδοποιήσεις σχετικά με μεταβολές της διάθεσης και αυτοκτονικό ιδεασμό.

Γι’ αυτό πρέπει να προηγείται ενημέρωση για τα πιθανά οφέλη και τους κινδύνους και να ακολουθούνται οι οδηγίες του θεράποντος ιατρού.

Δείτε τον πλήρη οδηγό για τη φιναστερίδη και τις πιθανές παρενέργειες της φιναστερίδης.

Μινοξιδίλη ή φιναστερίδη;

Δεν είναι ακριβώς δύο ανταγωνιστικές θεραπείες.

Έχουν διαφορετικό μηχανισμό δράσης και σε κατάλληλους ασθενείς μπορεί να αποτελούν μέρος του ίδιου θεραπευτικού πλάνου.

Η επιλογή εξαρτάται από:

• τη διάγνωση,
• το φύλο,
• την ηλικία,
• το ιατρικό ιστορικό,
• το στάδιο της αραίωσης,
• τους θεραπευτικούς στόχους,
• την ανοχή σε κάθε θεραπεία.

Για αυτό δεν είναι σωστό να επιλέγεται μία αγωγή επειδή «δούλεψε σε κάποιον γνωστό».

Δείτε αναλυτικά Μινοξιδίλη ή Φιναστερίδη;.

Τι γίνεται όταν η τριχόπτωση είναι προσωρινή;

Δεν χρειάζεται κάθε μορφή τριχόπτωσης μακροχρόνια φαρμακευτική αγωγή.

Στην τελογενή τριχόπτωση, για παράδειγμα, μπορεί να υπάρχει ένας εκλυτικός παράγοντας όπως:

• έντονη ασθένεια,
• χειρουργείο,
• μεγάλο ψυχολογικό στρες,
• σημαντική απώλεια βάρους,
• διατροφική έλλειψη,
• τοκετός,
• αλλαγή φαρμακευτικής αγωγής.

Σε τέτοιες περιπτώσεις η αντιμετώπιση εστιάζει πρώτα στην αναγνώριση και, όπου είναι δυνατό, στη διόρθωση του trigger.

Η χορήγηση μιας θεραπείας χωρίς να έχει εντοπιστεί ο παράγοντας που προκάλεσε το shedding μπορεί να οδηγήσει σε λάθος συμπεράσματα.

Τριχόπτωση από στρες: χρειάζεται φάρμακο;

Όχι απαραίτητα.

Το έντονο ή παρατεταμένο στρες μπορεί να επηρεάσει τον κύκλο της τρίχας και σε ορισμένες περιπτώσεις να οδηγήσει σε αυξημένο shedding.

Αν όμως η πραγματική αιτία είναι διαφορετική, η απόδοση κάθε απώλειας στο «άγχος» μπορεί να καθυστερήσει τη διάγνωση.

Επομένως το stress management μπορεί να αποτελεί μέρος της συνολικής φροντίδας, αλλά δεν υποκαθιστά τη διερεύνηση της τριχόπτωσης.

Δείτε αναλυτικά τη σχέση ανάμεσα σε στρες και τριχόπτωση.

Αν η τριχόπτωση προκαλείται από φάρμακο

Ορισμένες φαρμακευτικές αγωγές μπορεί να σχετίζονται με hair shedding.

Σε αυτή την περίπτωση δεν είναι σωστό να διακόπτεται αυθαίρετα το φάρμακο.

Χρειάζεται να εξεταστούν:

• η χρονική σχέση ανάμεσα στην έναρξη ή αλλαγή της αγωγής και την τριχόπτωση,
• το pattern της απώλειας,
• άλλοι πιθανοί παράγοντες,
• η αναγκαιότητα της συγκεκριμένης θεραπείας.

Ο θεράπων γιατρός είναι αυτός που μπορεί να αποφασίσει αν χρειάζεται αλλαγή, προσαρμογή ή διαφορετική διαχείριση.

Δείτε τον ειδικό οδηγό για τα φάρμακα που μπορεί να προκαλούν τριχόπτωση.

Βιταμίνες και συμπληρώματα: πότε έχουν πραγματικά νόημα;

Οι βιταμίνες δεν αποτελούν καθολική θεραπεία τριχόπτωσης.

Ένα συμπλήρωμα μπορεί να έχει νόημα όταν υπάρχει πραγματική έλλειψη ή συγκεκριμένη ιατρική ένδειξη.

Για παράδειγμα, ανάλογα με το ιστορικό, μπορεί να χρειαστεί να διερευνηθούν παράγοντες όπως:

• σίδηρος,
• διατροφική πρόσληψη,
• ορισμένες βιταμίνες ή ιχνοστοιχεία,
• προβλήματα απορρόφησης,
• πολύ περιοριστικές δίαιτες.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε άτομο που χάνει μαλλιά πρέπει να πάρει:

βιοτίνη + ψευδάργυρο + σίδηρο + βιταμίνη D.

Η αλόγιστη λήψη συμπληρωμάτων χωρίς τεκμηριωμένη ανάγκη δεν αντιμετωπίζει την ανδρογενετική αλωπεκία ούτε διορθώνει οποιαδήποτε άλλη αιτία από μόνη της.

Ειδικά ο σίδηρος δεν πρέπει να λαμβάνεται προληπτικά χωρίς να υπάρχει κατάλληλη ένδειξη.

Τα σαμπουάν μπορούν να σταματήσουν την τριχόπτωση;

Τα σαμπουάν μπορούν να βοηθήσουν στη φροντίδα του τριχωτού και σε συγκεκριμένα δερματολογικά προβλήματα.

Δεν μπορούν όμως να αντιμετωπίσουν από μόνα τους όλες τις αιτίες της απώλειας μαλλιών.

Ένα σαμπουάν δεν μπορεί να αναστρέψει:

• γενετικά καθορισμένη μινιατουροποίηση τριχοθυλακίων,
• σοβαρή ορμονική διαταραχή,
• φαρμακευτικά προκαλούμενη τριχόπτωση,
• ουλωτική καταστροφή του follicle.

Γι’ αυτό φράσεις όπως «σαμπουάν κατά της τριχόπτωσης» χρειάζονται σωστή ερμηνεία.

Μπορεί να αποτελεί μέρος της περιποίησης, όχι απαραίτητα θεραπεία της υποκείμενης αιτίας.

PRP μαλλιών: πού μπορεί να βοηθήσει;

Το PRP χρησιμοποιεί πλάσμα του ίδιου του ασθενούς με αυξημένη συγκέντρωση αιμοπεταλίων και εφαρμόζεται στο τριχωτό.

Υπάρχουν κλινικές μελέτες που δείχνουν πιθανό όφελος στην πυκνότητα και σε άλλες παραμέτρους σε ασθενείς με ανδρογενετική αλωπεκία.

Ωστόσο, η βιβλιογραφία παρουσιάζει σημαντική ετερογένεια ως προς:

• τον τρόπο παρασκευής,
• τις συγκεντρώσεις,
• τα πρωτόκολλα,
• τον αριθμό των συνεδριών,
• και τον τρόπο αξιολόγησης του αποτελέσματος.

Άρα το PRP δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως «σίγουρη αναγέννηση» ή ως θεραπεία που αντικαθιστά όλες τις υπόλοιπες επιλογές.

Μπορεί να αποτελέσει συμπληρωματική θεραπευτική επιλογή σε κατάλληλους ασθενείς.

Δείτε περισσότερα για το PRP μαλλιών.

Η αντιμετώπιση είναι ίδια στις γυναίκες;

Όχι.

Η γυναικεία τριχόπτωση χρειάζεται δική της αξιολόγηση, επειδή μπορεί να συνδέεται με διαφορετικούς παράγοντες και διαφορετικά patterns.

Μπορεί να υπάρχει:

• female pattern hair loss,
• ορμονικός παράγοντας,
• postpartum shedding,
• διατροφική έλλειψη,
• θυρεοειδική διαταραχή,
• τελογενής τριχόπτωση,
• άλλη δερματολογική ή συστηματική αιτία.

Για αυτό δεν πρέπει να μεταφέρεται αυτομάτως ένα θεραπευτικό σχήμα που χρησιμοποιείται σε έναν άνδρα σε μία γυναίκα.

Δείτε αναλυτικά την αντιμετώπιση της γυναικείας τριχόπτωσης.

Πότε δεν αρκεί μια θεραπεία για να επανέλθει η πυκνότητα;

Υπάρχει ένα σημείο που συχνά δημιουργεί λάθος προσδοκίες.

Μία φαρμακευτική ή συντηρητική θεραπεία μπορεί να βοηθήσει υπάρχοντα, λειτουργικά τριχοθυλάκια.

Δεν μπορεί όμως να δημιουργήσει απεριόριστα νέα follicles σε μία περιοχή όπου τα φυσικά μαλλιά έχουν χαθεί μόνιμα.

Έτσι μπορεί ένας ασθενής να έχει πετύχει καλή σταθεροποίηση της τριχόπτωσης, αλλά να εξακολουθεί να έχει:

• υποχωρημένο hairline,
• άδειους κροτάφους,
• σημαντική απώλεια στο μπροστινό μέρος,
• αραιό vertex.

Σε αυτές τις περιπτώσεις η ερώτηση αλλάζει.

Δεν είναι πλέον μόνο:

«Πώς θα σταματήσω την τριχόπτωση;»

αλλά:

«Πώς θα αποκαταστήσω την περιοχή όπου τα μαλλιά έχουν ήδη χαθεί;»

Πότε εξετάζεται η μεταμόσχευση μαλλιών;

Η μεταμόσχευση μαλλιών αποτελεί διαφορετική μορφή αντιμετώπισης από τη φαρμακευτική θεραπεία.

Δεν θεραπεύει την αιτία της ανδρογενετικής αλωπεκίας.

Μεταφέρει κατάλληλα τριχοθυλάκια από τη δότρια περιοχή στις περιοχές όπου χρειάζεται αποκατάσταση.

Μπορεί να εξεταστεί όταν:

• υπάρχει μόνιμη απώλεια σε συγκεκριμένες περιοχές,
• υπάρχει κατάλληλη δότρια περιοχή,
• η διάγνωση είναι σαφής,
• οι προσδοκίες είναι ρεαλιστικές,
• υπάρχει σωστό μακροχρόνιο πλάνο.

Σε έναν ασθενή με συνεχιζόμενη ανδρογενετική αλωπεκία μπορεί να χρειάζεται παράλληλη διαχείριση των μη μεταμοσχευμένων φυσικών μαλλιών.

Αυτό είναι σημαντικό για να μη σχεδιάζεται η επέμβαση μόνο με βάση τη σημερινή εικόνα αλλά και με βάση την πιθανή μελλοντική εξέλιξη.

Τι να κάνω λοιπόν αν έχω τριχόπτωση;

Αν θέλετε μια πρακτική σειρά ενεργειών, ξεκινήστε από αυτά:

1. Παρατηρήστε το pattern.
Είναι ξαφνική πτώση ή σταδιακή αραίωση;

2. Μην ξεκινήσετε πολλές θεραπείες ταυτόχρονα.
Αν χρησιμοποιήσετε πέντε προϊόντα μαζί, είναι δύσκολο να γνωρίζετε τι πραγματικά βοήθησε.

3. Αναζητήστε την αιτία.
Το ιστορικό και η κλινική εικόνα προηγούνται της θεραπείας.

4. Κάντε εξετάσεις όταν υπάρχει ένδειξη.
Όχι ένα τεράστιο panel εξετάσεων χωρίς λόγο.

5. Επιλέξτε θεραπεία που ταιριάζει στη διάγνωση.
Μινοξιδίλη, φιναστερίδη, αντιμετώπιση κάποιας έλλειψης, PRP ή άλλη παρέμβαση δεν έχουν την ίδια ένδειξη.

6. Δώστε χρόνο στην αξιολόγηση του αποτελέσματος.
Ο κύκλος της τρίχας είναι αργός. Η αποτελεσματικότητα δεν κρίνεται σε λίγες ημέρες.

7. Επανεκτιμήστε το πλάνο.
Η τριχόπτωση μπορεί να εξελίσσεται και η θεραπεία χρειάζεται παρακολούθηση.

Το βασικό συμπέρασμα

Η καλύτερη θεραπεία για την τριχόπτωση δεν είναι η πιο δημοφιλής θεραπεία στο διαδίκτυο.

Είναι αυτή που αντιστοιχεί στη συγκεκριμένη αιτία της απώλειας μαλλιών.

Σε άλλον ασθενή μπορεί να χρειάζεται αντιμετώπιση ενός προσωρινού trigger.

Σε άλλον μπορεί να χρειάζεται μακροχρόνια θεραπεία για ανδρογενετική αλωπεκία.

Σε άλλον η αραίωση έχει προχωρήσει σε σημείο όπου η φαρμακευτική θεραπεία μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση των υπαρχόντων μαλλιών, αλλά όχι να αποκαταστήσει από μόνη της ένα χαμένο hairline.

Γι’ αυτό η αντιμετώπιση πρέπει να ξεκινά από τη διάγνωση και να προχωρά σε εξατομικευμένο θεραπευτικό πλάνο.

Αν παρατηρείτε επίμονη ή προοδευτική τριχόπτωση, μπορείτε να κλείσετε διαγνωστικό ραντεβού με τη Hairtransplant Clinic για αξιολόγηση της αιτίας και των κατάλληλων επιλογών αντιμετώπισης.