Τριχόπτωση: Αίτια, Συμπτώματα, Διάγνωση και Αντιμετώπιση

Η τριχόπτωση μπορεί να εμφανιστεί σε άνδρες και γυναίκες, σε οποιαδήποτε ηλικία, και δεν έχει πάντα την ίδια αιτία. Σε ορισμένες περιπτώσεις πρόκειται για προσωρινή αυξημένη πτώση των μαλλιών, ενώ σε άλλες υπάρχει σταδιακή αραίωση που μπορεί να εξελίσσεται για χρόνια.

Είναι φυσιολογικό να αποβάλλονται καθημερινά τρίχες στο πλαίσιο του φυσικού κύκλου ανάπτυξης. Η American Academy of Dermatology αναφέρει ότι η απώλεια περίπου 50–100 τριχών ημερησίως μπορεί να αποτελεί φυσιολογικό shedding. Όταν όμως η πτώση αυξάνεται σημαντικά, εμφανίζονται κενά ή μειώνεται σταδιακά η πυκνότητα, χρειάζεται να αναζητηθεί η αιτία.

Το σημαντικότερο είναι ότι η «τριχόπτωση» δεν αποτελεί από μόνη της συγκεκριμένη διάγνωση. Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι απώλειας μαλλιών και η κατάλληλη αντιμετώπιση εξαρτάται από το τι ακριβώς συμβαίνει στο τριχωτό.

Τι είναι η τριχόπτωση;

Ο όρος τριχόπτωση χρησιμοποιείται γενικά για να περιγράψει είτε αυξημένη αποβολή τριχών είτε πραγματική αραίωση και απώλεια τριχοφυΐας.

Αυτές οι δύο καταστάσεις δεν είναι πάντα το ίδιο.

Κάποιος μπορεί να βλέπει πολλές τρίχες στο μπάνιο ή στη βούρτσα χωρίς να έχει δημιουργηθεί μόνιμη αραίωση. Σε άλλη περίπτωση μπορεί να μη βλέπει έντονη καθημερινή πτώση, αλλά να παρατηρεί ότι η hairline υποχωρεί ή ότι το τριχωτό γίνεται σταδιακά πιο ορατό.

Η αλωπεκία μπορεί επίσης να είναι διάχυτη, να εντοπίζεται σε συγκεκριμένες περιοχές ή να συνοδεύεται από αλλαγές στο δέρμα του τριχωτού.

Πότε πρέπει να μας προβληματίζει η απώλεια μαλλιών;

Δεν χρειάζεται να μετρά κάποιος καθημερινά κάθε τρίχα που πέφτει.

Μεγαλύτερη σημασία έχει αν παρατηρείται αλλαγή σε σχέση με τη συνηθισμένη εικόνα.

Χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή όταν:

• η τριχόπτωση αυξάνεται ξαφνικά,
• η πτώση συνεχίζεται για μεγάλο χρονικό διάστημα,
• μειώνεται αισθητά η συνολική πυκνότητα,
• εμφανίζονται στρογγυλά ή εντοπισμένα κενά,
• υποχωρεί σταδιακά η πρόσθια γραμμή,
• αραιώνει η κορυφή του κεφαλιού,
• υπάρχει κνησμός, πόνος, ερυθρότητα, απολέπιση ή φλεγμονή,
• υπάρχει απώλεια τριχών και σε φρύδια, γένια ή άλλα σημεία του σώματος.

Η ξαφνική εμφάνιση στρογγυλών ή οβάλ περιοχών χωρίς τρίχες, για παράδειγμα, μπορεί να παραπέμπει σε διαφορετική κατάσταση από τη συνηθισμένη κληρονομική αραίωση.

Ποιοι είναι οι βασικοί τύποι τριχόπτωσης;

Δεν υπάρχει ένας μόνο τύπος τριχόπτωσης. Η μορφή, η ταχύτητα εξέλιξης και η κατανομή της αραίωσης μπορούν να δώσουν σημαντικές πληροφορίες για την αιτία.

Ανδρογενετική αλωπεκία

Η ανδρογενετική αλωπεκία είναι η συχνότερη μορφή προοδευτικής τριχόπτωσης και σχετίζεται με γενετική προδιάθεση και ευαισθησία των τριχοθυλακίων στα ανδρογόνα.

Στους άνδρες μπορεί να εμφανιστεί με υποχώρηση της hairline, αραίωση στους κροτάφους και στην κορυφή. Στις γυναίκες η εικόνα είναι συχνά περισσότερο διάχυτη, με μείωση της πυκνότητας κυρίως στην κεντρική περιοχή.

Η διαδικασία χαρακτηρίζεται από σταδιακή σμίκρυνση των τριχοθυλακίων και παραγωγή λεπτότερων τριχών.

Δείτε αναλυτικά τι είναι η ανδρογενετική αλωπεκία και πώς εξελίσσεται.

Τελογενής τριχόπτωση

Η τελογενής τριχόπτωση χαρακτηρίζεται συνήθως από διάχυτη αυξημένη πτώση των μαλλιών.

Μπορεί να εμφανιστεί μετά από ένα σημαντικό σωματικό ή ψυχολογικό stress, ορμονική μεταβολή, νόσηση, φαρμακευτική αλλαγή ή άλλο εκλυτικό παράγοντα. Η πτώση μπορεί να γίνει εμφανής εβδομάδες ή και μήνες μετά το γεγονός που την προκάλεσε.

Περισσότερες πληροφορίες υπάρχουν στον οδηγό για την τελογενή τριχόπτωση.

Γυροειδής αλωπεκία

Η γυροειδής αλωπεκία είναι αυτοάνοση πάθηση που μπορεί να προκαλέσει απότομη απώλεια τριχών, συχνά σε σαφώς καθορισμένες στρογγυλές ή οβάλ περιοχές.

Μπορεί να επηρεάσει το τριχωτό, αλλά και τα γένια, τα φρύδια ή άλλες περιοχές του σώματος.

Διάχυτη τριχόπτωση

Στη διάχυτη αραίωση η απώλεια δεν περιορίζεται σε μία συγκεκριμένη περιοχή.

Μπορεί να σχετίζεται με τελογενή τριχόπτωση, γυναικείου τύπου ανδρογενετική αλωπεκία ή άλλες καταστάσεις και επομένως η κλινική εικόνα από μόνη της δεν αρκεί πάντα για τη διάγνωση.

Δείτε περισσότερα για τη διάχυτη αλωπεκία.

Ουλωτικές μορφές αλωπεκίας

Σε ορισμένους τύπους τριχόπτωσης υπάρχει φλεγμονή και καταστροφή του τριχοθυλακίου με δημιουργία ουλής.

Αυτές οι περιπτώσεις χρειάζονται έγκαιρη δερματολογική αξιολόγηση, επειδή η απώλεια μπορεί να γίνει μόνιμη όταν καταστραφεί το τριχοθυλάκιο.

Ποια είναι τα συχνότερα αίτια της τριχόπτωσης;

Η ίδια εικόνα μπορεί να έχει διαφορετική αιτία από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Κληρονομική προδιάθεση

Η γενετική προδιάθεση αποτελεί βασικό παράγοντα στην ανδρογενετική αλωπεκία.

Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η εξέλιξη θα είναι ίδια με εκείνη ενός γονέα ή συγγενή, αλλά το οικογενειακό ιστορικό αποτελεί σημαντικό στοιχείο κατά την αξιολόγηση.

Ορμονικοί και ενδοκρινολογικοί παράγοντες

Ορισμένες ενδοκρινολογικές διαταραχές μπορούν να επηρεάσουν τα μαλλιά.

Για παράδειγμα, παθήσεις του θυρεοειδούς μπορούν να συνδέονται με διάχυτη αραίωση ή αυξημένη πτώση. Σε γυναίκες, ανάλογα με την κλινική εικόνα και άλλα συμπτώματα, μπορεί να χρειάζεται διερεύνηση και για ορμονικές διαταραχές.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε άνθρωπος με τριχόπτωση χρειάζεται ενδοκρινολόγο ή έναν μεγάλο ορμονικό έλεγχο. Η επιλογή των εξετάσεων πρέπει να καθοδηγείται από το ιστορικό και την κλινική εικόνα.

Διατροφικές ελλείψεις

Έλλειψη συγκεκριμένων θρεπτικών συστατικών μπορεί να συνδέεται με απώλεια μαλλιών.

Ο σίδηρος, ο ψευδάργυρος και άλλοι διατροφικοί παράγοντες μπορεί να ελεγχθούν όταν υπάρχουν ενδείξεις από το ιστορικό ή την εξέταση.

Δεν είναι όμως σωστό να λαμβάνονται συμπληρώματα αυθαίρετα «για τα μαλλιά». Η AAD επισημαίνει ότι συμπληρώματα όπως σίδηρος ή ψευδάργυρος πρέπει να χρησιμοποιούνται όταν υπάρχει τεκμηριωμένη έλλειψη και όχι προληπτικά χωρίς έλεγχο.

Έντονο στρες, ασθένεια ή σωματική καταπόνηση

Ένα σημαντικό stress για τον οργανισμό μπορεί να οδηγήσει σε μεταβολή του κύκλου της τρίχας και μεταγενέστερη αυξημένη αποβολή.

Η πτώση μπορεί να μην ξεκινήσει αμέσως μετά το γεγονός. Στην τελογενή τριχόπτωση συχνά μεσολαβεί χρονικό διάστημα πριν γίνει εμφανής.

Για τη συγκεκριμένη σχέση δείτε επίσης την τριχόπτωση από στρες.

Φάρμακα και θεραπείες

Ορισμένα φάρμακα ή θεραπείες μπορούν να επηρεάσουν τον κύκλο των μαλλιών.

Η εμφάνιση τριχόπτωσης μετά την έναρξη ή αλλαγή μιας θεραπείας πρέπει να συζητείται με τον θεράποντα ιατρό και δεν πρέπει να οδηγεί σε αυθαίρετη διακοπή φαρμάκων.

Παθήσεις του τριχωτού

Φλεγμονώδεις, αυτοάνοσες ή άλλες δερματολογικές παθήσεις μπορούν επίσης να προκαλέσουν αραίωση.

Πόνος, έντονος κνησμός, λέπια, ερυθρότητα ή ουλές είναι στοιχεία που χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή.

Τράβηγμα και καταπόνηση των μαλλιών

Χτενίσματα που ασκούν συνεχές τράβηγμα μπορούν να προκαλέσουν traction alopecia.

Αν η καταπόνηση συνεχιστεί για μεγάλο χρονικό διάστημα, η απώλεια μπορεί να γίνει μόνιμη.

Γιατί πέφτουν τα μαλλιά μου;

Αυτό είναι ένα από τα συχνότερα ερωτήματα που δεχόμαστε, αλλά η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί μόνο από τον αριθμό των τριχών που βλέπει κάποιος στο μπάνιο.

Πρέπει να εξεταστεί:

• πότε ξεκίνησε η πτώση,
• αν είναι ξαφνική ή σταδιακή,
• αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό,
• ποιες περιοχές αραιώνουν,
• αν προηγήθηκε ασθένεια ή έντονο stress,
• αν υπάρχουν αλλαγές στη διατροφή ή στο βάρος,
• αν λαμβάνονται φάρμακα,
• αν υπάρχουν άλλα συμπτώματα.

Επειδή το συγκεκριμένο ερώτημα αποτελεί ξεχωριστό search intent, το έχουμε αναλύσει αναλυτικά στο άρθρο Γιατί Πέφτουν τα Μαλλιά μου;.

Έτσι το συγκεκριμένο pillar παραμένει γενικός οδηγός για την τριχόπτωση και δεν ανταγωνίζεται τη σελίδα που στοχεύει ειδικά στο «γιατί μου πέφτουν τα μαλλιά».

Ξαφνικά μου πέφτουν πολλά μαλλιά: τι μπορεί να συμβαίνει;

Η ξαφνική αύξηση της πτώσης δεν σημαίνει απαραίτητα μόνιμη απώλεια.

Μία πιθανότητα είναι η τελογενής τριχόπτωση, ιδιαίτερα όταν προηγήθηκε ένα σημαντικό γεγονός για τον οργανισμό. Υπάρχουν όμως και άλλες αιτίες και επομένως η ξαφνική πτώση δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα στο stress.

Αν παράλληλα δημιουργούνται εντοπισμένα κενά, εμφανίζεται φλεγμονή ή η απώλεια αφορά και άλλες περιοχές του σώματος, χρειάζεται διαφορετική διερεύνηση.

Τριχόπτωση σε άνδρες και γυναίκες: είναι ίδια;

Όχι πάντα.

Στους άνδρες η ανδρογενετική αλωπεκία εμφανίζεται συχνά με χαρακτηριστική υποχώρηση της hairline και αραίωση στην κορυφή.

Στις γυναίκες μπορεί να υπάρχει περισσότερο διάχυτη μείωση της πυκνότητας και η διαφορική διάγνωση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, επειδή διαφορετικοί τύποι τριχόπτωσης μπορεί να μοιάζουν μεταξύ τους.

Για πιο εξειδικευμένη ενημέρωση μπορείτε να δείτε:

Ανδρική Τριχόπτωση

και

Γυναικεία Τριχόπτωση.

Ποιες εξετάσεις χρειάζονται για την τριχόπτωση;

Δεν χρειάζονται όλοι οι άνθρωποι με τριχόπτωση τις ίδιες εξετάσεις.

Αυτό είναι σημαντικό να ξεκαθαριστεί, γιατί η σημερινή λογική του άρθρου παρουσίαζε σχεδόν ένα σταθερό panel που θα έπρεπε να γίνει από όλους.

Ο δερματολόγος αρχικά αξιολογεί το ιστορικό, τον τρόπο εμφάνισης της αραίωσης, το τριχωτό και τα συνοδά συμπτώματα. Αν υπάρχουν ενδείξεις για συγκεκριμένη υποκείμενη αιτία, μπορεί να ζητηθούν στοχευμένες αιματολογικές ή άλλες εξετάσεις.

Για παράδειγμα, ανάλογα με την περίπτωση μπορεί να εξεταστούν παράγοντες που σχετίζονται με σίδηρο, θυρεοειδή ή άλλα ευρήματα, αλλά η ανάγκη για κάθε εξέταση είναι εξατομικευμένη.

Έχουμε ξεχωριστό οδηγό για το ποιες εξετάσεις μπορεί να χρειαστούν για την τριχόπτωση.

Δερματολόγος ή ενδοκρινολόγος για την τριχόπτωση;

Για την αρχική αξιολόγηση της τριχόπτωσης, ο δερματολόγος είναι ο ειδικός που μπορεί να εξετάσει το τριχωτό, να αναγνωρίσει το μοτίβο της αραίωσης και να πραγματοποιήσει τη διαφορική διάγνωση μεταξύ των διαφορετικών μορφών αλωπεκίας.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί και ενδοκρινολογική διερεύνηση, για παράδειγμα όταν το ιστορικό, τα συμπτώματα ή οι εργαστηριακές εξετάσεις δημιουργούν υποψία ορμονικής ή θυρεοειδικής διαταραχής.

Αυτό θα είναι και το πρώτο νέο άρθρο που θα φτιάξουμε μετά το pillar, επειδή το GSC μάς έχει ήδη δώσει το query «ενδοκρινολόγος τριχόπτωση» στη θέση 8,4.

Πώς γίνεται η διάγνωση της τριχόπτωσης;

Η σωστή διάγνωση ξεκινά από το ιστορικό και την κλινική εξέταση.

Ο δερματολόγος μπορεί να αξιολογήσει:

• το μοτίβο της απώλειας,
• την κατάσταση του τριχωτού,
• τη διάμετρο και την ποιότητα των τριχών,
• το οικογενειακό ιστορικό,
• την ταχύτητα εξέλιξης,
• προηγούμενες ασθένειες ή φάρμακα,
• πιθανά συμπτώματα από άλλα συστήματα.

Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί δερματοσκόπηση, εργαστηριακός έλεγχος ή, πιο σπάνια, βιοψία του τριχωτού.

Αυτός είναι και ο λόγος που η θεραπεία της τριχόπτωσης δεν πρέπει να ξεκινά μόνο από μια φωτογραφία ή από το ποιο προϊόν είναι δημοφιλές στο διαδίκτυο.

Τι μπορώ να κάνω όταν πέφτουν τα μαλλιά μου;

Το πρώτο βήμα είναι να βρεθεί η αιτία.

Αν υπάρχει προσωρινό telogen effluvium, η προσέγγιση μπορεί να είναι διαφορετική από εκείνη ενός άνδρα με εξελισσόμενη ανδρογενετική αλωπεκία ή ενός ασθενούς με αυτοάνοση ή ουλωτική μορφή αλωπεκίας.

Επομένως δεν υπάρχει μία γενική θεραπεία «για την τριχόπτωση».

Στον αναλυτικό οδηγό Πώς να Σταματήσω την Τριχόπτωση εξηγούμε τι μπορεί να γίνει ανάλογα με την αιτία και γιατί η σωστή αντιμετώπιση ξεκινά από τη διάγνωση.

Ποιες θεραπείες υπάρχουν για την τριχόπτωση;

Η θεραπεία εξαρτάται από τη διάγνωση.

Σε κατάλληλους ασθενείς με ανδρογενετική αλωπεκία μπορούν να εξεταστούν φαρμακευτικές επιλογές όπως η μινοξιδίλη για την τριχόπτωση ή, σε κατάλληλα επιλεγμένους άνδρες, η φιναστερίδη για τα μαλλιά.

Σε άλλες περιπτώσεις μπορεί να εξεταστούν διαφορετικές θεραπείες ή αντιμετώπιση ενός υποκείμενου προβλήματος.

Το σημαντικό είναι ότι η επιλογή θεραπείας δεν πρέπει να προηγείται της διάγνωσης.

Πότε μπορεί να εξεταστεί μεταμόσχευση μαλλιών;

Η μεταμόσχευση δεν αποτελεί θεραπεία για κάθε μορφή τριχόπτωσης.

Δεν είναι, για παράδειγμα, η πρώτη επιλογή για μια παροδική διάχυτη πτώση που μπορεί να αποκατασταθεί όταν αντιμετωπιστεί ο εκλυτικός παράγοντας.

Όταν όμως υπάρχει μόνιμη απώλεια τριχοφυΐας και κατάλληλη δότρια περιοχή, μπορεί να αξιολογηθεί αν υπάρχει ένδειξη για μεταμόσχευση μαλλιών.

Η απόφαση λαμβάνει υπόψη τον τύπο της αλωπεκίας, την ηλικία, την εξέλιξη της τριχόπτωσης, τη δότρια περιοχή και τις μακροχρόνιες ανάγκες του ασθενούς.

Συχνές Ερωτήσεις για την Τριχόπτωση

Γιατί μου πέφτουν τα μαλλιά;

Υπάρχουν πολλές πιθανές αιτίες, από ανδρογενετική αλωπεκία και τελογενή τριχόπτωση μέχρι παθήσεις, φάρμακα, διατροφικές ελλείψεις ή άλλους παράγοντες. Η αιτία προσδιορίζεται από το ιστορικό και την κλινική εικόνα και όχι μόνο από τον αριθμό των τριχών που πέφτουν.

Πόσες τρίχες είναι φυσιολογικό να πέφτουν καθημερινά;

Η απώλεια περίπου 50–100 τριχών ημερησίως μπορεί να αποτελεί μέρος της φυσιολογικής ανανέωσης των μαλλιών. Μεγαλύτερη σημασία έχει αν παρατηρείται αισθητή αλλαγή σε σχέση με τη συνηθισμένη εικόνα ή σταδιακή μείωση της πυκνότητας.

Ξαφνικά μου πέφτουν πολλά μαλλιά. Πρέπει να ανησυχήσω;

Η ξαφνική διάχυτη πτώση μπορεί να είναι προσωρινή, αλλά έχει πολλές πιθανές αιτίες. Αν είναι έντονη, παρατεταμένη ή συνοδεύεται από κενά, συμπτώματα στο τριχωτό ή άλλα προβλήματα υγείας, χρειάζεται δερματολογική αξιολόγηση.

Ποια εποχή πέφτουν περισσότερο τα μαλλιά;

Μπορεί να παρατηρούνται εποχικές μεταβολές στο shedding, αλλά μια σημαντική ή παρατεταμένη τριχόπτωση δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα στην εποχή.

Για το συγκεκριμένο θέμα υπάρχει ο ξεχωριστός οδηγός Εποχική Τριχόπτωση.

Τι εξετάσεις πρέπει να κάνω για την τριχόπτωση;

Δεν υπάρχει ένα υποχρεωτικό panel εξετάσεων για όλους. Ο δερματολόγος επιλέγει τον κατάλληλο έλεγχο ανάλογα με το ιστορικό, την κλινική εικόνα και τα πιθανά αίτια.

Για την τριχόπτωση χρειάζομαι δερματολόγο ή ενδοκρινολόγο;

Ο δερματολόγος είναι συνήθως το κατάλληλο πρώτο σημείο αξιολόγησης για την ίδια την απώλεια μαλλιών. Ενδοκρινολογικός έλεγχος μπορεί να χρειαστεί όταν υπάρχουν ενδείξεις για ορμονικό ή θυρεοειδικό πρόβλημα.

Η τριχόπτωση από στρες είναι μόνιμη;

Η αυξημένη αποβολή που σχετίζεται με telogen effluvium μπορεί να είναι προσωρινή, αλλά πρέπει πρώτα να επιβεβαιωθεί ότι αυτή είναι πράγματι η αιτία.

Τα κενά στα μαλλιά σημαίνουν πάντα ανδρογενετική αλωπεκία;

Όχι. Εντοπισμένες περιοχές απώλειας μπορούν να εμφανιστούν σε διαφορετικές παθήσεις, μεταξύ των οποίων και η γυροειδής αλωπεκία.

Η τριχόπτωση αντιμετωπίζεται;

Σε πολλές περιπτώσεις υπάρχουν αποτελεσματικές επιλογές, αλλά η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία. Η σωστή διάγνωση είναι καθοριστική, καθώς διαφορετικοί τύποι τριχόπτωσης απαιτούν διαφορετική αντιμετώπιση.

Τι αξίζει να θυμάστε

Η τριχόπτωση δεν είναι μία συγκεκριμένη πάθηση αλλά ένα σύμπτωμα που μπορεί να εμφανίζεται με πολλούς διαφορετικούς τρόπους.

Άλλο είναι η σταδιακή κληρονομική αραίωση, άλλο η ξαφνική διάχυτη πτώση και άλλο η εμφάνιση εντοπισμένων κενών.

Για αυτό το πιο σημαντικό βήμα δεν είναι να επιλεγεί αμέσως κάποιο σαμπουάν, συμπλήρωμα ή φαρμακευτικό προϊόν. Είναι να προσδιοριστεί ποιος τύπος τριχόπτωσης υπάρχει και ποια είναι η πιθανή αιτία του.

Η έγκαιρη διάγνωση έχει ιδιαίτερη σημασία, επειδή ορισμένοι τύποι τριχόπτωσης είναι αναστρέψιμοι, ενώ άλλοι μπορεί να εξελιχθούν αν δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα.

Για εξατομικευμένη αξιολόγηση μπορείτε να κλείσετε δωρεάν διαγνωστικό ραντεβού με την Hairtransplant Clinic.

Τηλέφωνο: +30 21 0775 7700
Email: info@hairtransplant.gr