Μεσοθεραπεία Μαλλιών: Τι Πραγματικά Εγχέεται στο Τριχωτό;

Δύο άνθρωποι μπορούν να πουν:

«Έκανα μεσοθεραπεία μαλλιών».

Και παρ’ όλα αυτά να έχουν κάνει δύο εντελώς διαφορετικές θεραπείες.

Ο ένας μπορεί να έχει λάβει ενδοδερμική dutasteride.

Ο δεύτερος minoxidil.

Ένας τρίτος κάποιο cocktail βιταμινών, αμινοξέων ή peptides.

Και ένας τέταρτος μπορεί να χρησιμοποιεί τον ίδιο όρο για PRP.

Αυτό είναι το σημαντικότερο πράγμα που πρέπει να γνωρίζετε για τη μεσοθεραπεία μαλλιών:

η μεσοθεραπεία περιγράφει κυρίως τον τρόπο με τον οποίο χορηγείται ένα υλικό στο τριχωτό. Δεν μας λέει από μόνη της ποια θεραπεία γίνεται.

Άρα η ερώτηση δεν πρέπει να είναι μόνο:

«Κάνει δουλειά η μεσοθεραπεία;»

Αλλά:

«Τι ακριβώς περιέχει η μεσοθεραπεία που μου προτείνουν και για ποιο είδος τριχόπτωσης;»

Τι είναι η μεσοθεραπεία μαλλιών;

Με τον όρο μεσοθεραπεία περιγράφονται ενδοδερμικές μικροεγχύσεις ουσιών στο τριχωτό της κεφαλής.

Στόχος είναι η δραστική ουσία να χορηγηθεί τοπικά στην περιοχή όπου υπάρχει αραίωση ή τριχόπτωση.

Στη διεθνή βιβλιογραφία έχουν μελετηθεί διαφορετικά injectable protocols με ουσίες όπως:

• dutasteride
• minoxidil
• peptides
• growth factors
• πολυβιταμινούχα σκευάσματα
• διαφορετικοί συνδυασμοί δραστικών συστατικών

Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει ένα ενιαίο προϊόν που ονομάζεται:

«μεσοθεραπεία μαλλιών».

Και γι’ αυτό δεν μπορούμε να δώσουμε μία ενιαία απάντηση για την αποτελεσματικότητα, τις συνεδρίες ή τις παρενέργειες χωρίς να γνωρίζουμε τι ακριβώς χρησιμοποιείται.

Τρεις «μεσοθεραπείες» που δεν είναι η ίδια θεραπεία

Ας δούμε τρία παραδείγματα.

Περίπτωση 1: Dutasteride

Η dutasteride αναστέλλει το ένζυμο 5-alpha reductase και μειώνει τη μετατροπή τεστοστερόνης σε DHT.

Η DHT έχει σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη της ανδρογενετικής αλωπεκίας σε γενετικά προδιατεθειμένους θύλακες.

Η ενδοδερμική χορήγησή της έχει μελετηθεί ως πιθανός τρόπος τοπικότερης θεραπευτικής παρέμβασης.

Τα διαθέσιμα αποτελέσματα είναι ενδιαφέροντα, αλλά τα πρωτόκολλα δεν είναι ακόμη πλήρως τυποποιημένα.

Διαφέρουν μεταξύ μελετών ως προς:

• συγκέντρωση
• ποσότητα
• βάθος έγχυσης
• αριθμό συνεδριών
• μεσοδιάστημα
• διάρκεια παρακολούθησης

Άρα δεν υπάρχει ένα universal:

«κάνεις Χ συνεδρίες dutasteride και έχεις Υ αποτέλεσμα».

Περίπτωση 2: Minoxidil

Η minoxidil μπορεί επίσης να χορηγηθεί ενδοδερμικά σε ορισμένα mesotherapy protocols.

Αυτό δεν είναι το ίδιο με:

• topical minoxidil
• oral minoxidil

Παρότι η δραστική ουσία είναι η ίδια, αλλάζουν:

• ο τρόπος χορήγησης
• η έκθεση
• το protocol
• η συχνότητα
• το safety profile που πρέπει να αξιολογηθεί

Για τη συνηθέστερη χρήση της ουσίας υπάρχει ξεχωριστός οδηγός για τη μινοξιδίλη στην τριχόπτωση.

Περίπτωση 3: Vitamins, peptides και cocktails

Εδώ υπάρχει η μεγαλύτερη σύγχυση.

Στην αγορά υπάρχουν πολλά injectable cocktails που μπορεί να περιέχουν:

• βιταμίνες
• αμινοξέα
• peptides
• υαλουρονικό οξύ
• ιχνοστοιχεία
• άλλα βιοδραστικά συστατικά

Το ότι ένα συστατικό είναι απαραίτητο για τη φυσιολογία της τρίχας δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η έγχυσή του στο scalp θα αντιμετωπίσει μια συγκεκριμένη αλωπεκία.

Για παράδειγμα:

έλλειψη σιδήρου στον οργανισμό ≠ ένδειξη ότι πρέπει να γίνει έγχυση σιδήρου στο τριχωτό.

Η θεραπεία πρέπει να ακολουθεί τη διάγνωση.

Όχι το αντίστροφο.

Μεσοθεραπεία και PRP είναι το ίδιο;

Όχι.

Το PRP μαλλιών χρησιμοποιεί πλάσμα που προέρχεται από το αίμα του ίδιου του ασθενούς και έχει υποστεί συγκεκριμένη επεξεργασία.

Η μεσοθεραπεία είναι ευρύτερος όρος που περιγράφει την ενδοδερμική χορήγηση διαφορετικών προϊόντων.

Μπορεί κάποιος να χρησιμοποιήσει εμπορικά τον όρο:

«αυτόλογη μεσοθεραπεία PRP»

αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε mesotherapy treatment είναι PRP.

Για τον ασθενή η σημαντική ερώτηση παραμένει:

τι ακριβώς χορηγείται;

Είναι η μεσοθεραπεία αποτελεσματική για την τριχόπτωση;

Η απάντηση είναι:

εξαρτάται από την ουσία, τη διάγνωση και το protocol.

Οι διαθέσιμες μελέτες για injectable therapies στην ανδρογενετική αλωπεκία έχουν αναφέρει σε ορισμένα protocols βελτίωση σε παραμέτρους όπως:

• hair density
• αριθμός τριχών
• διάμετρος τρίχας
• σταθεροποίηση του shedding

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι όλες οι μορφές μεσοθεραπείας έχουν αποδειχθεί εξίσου αποτελεσματικές.

Ένα από τα βασικά προβλήματα της βιβλιογραφίας είναι ότι διαφορετικές μελέτες εξετάζουν διαφορετικά:

• φάρμακα
• cocktails
• δοσολογίες
• τεχνικές
• βάθη έγχυσης
• χρονικά διαστήματα

Άρα δεν πρέπει να παίρνουμε ένα θετικό αποτέλεσμα από ένα protocol dutasteride και να το χρησιμοποιούμε ως απόδειξη ότι:

«όλες οι μεσοθεραπείες μαλλιών λειτουργούν».

Μπορεί να σταματήσει την τριχόπτωση από τις πρώτες συνεδρίες;

Δεν είναι σωστό να δίνεται τέτοια γενική υπόσχεση.

Η τρίχα έχει βιολογικό κύκλο που εξελίσσεται σε μήνες.

Ακόμη και όταν μια θεραπεία είναι αποτελεσματική, η πραγματική αξιολόγηση δεν γίνεται συνήθως λίγες ημέρες μετά την εφαρμογή.

Επιπλέον το shedding μπορεί να προέρχεται από διαφορετικές καταστάσεις.

Για παράδειγμα:

• ανδρογενετική αλωπεκία
• τελογενής τριχόπτωση
• postpartum shedding
• διατροφική ανεπάρκεια
• θυρεοειδοπάθεια
• φλεγμονώδη πάθηση

Δεν αντιμετωπίζονται όλες με την ίδια έγχυση.

Μεσοθεραπεία πριν και μετά: πότε αξιολογούνται σωστά οι φωτογραφίες;

Οι φωτογραφίες πριν και μετά μπορεί να είναι χρήσιμες μόνο όταν είναι συγκρίσιμες.

Ιδανικά πρέπει να διατηρούνται σταθερά:

• φωτισμός
• γωνία λήψης
• απόσταση
• μήκος μαλλιών
• hairstyle
• αν τα μαλλιά είναι στεγνά ή βρεγμένα

Μια φωτογραφία με διαφορετικό φωτισμό μπορεί εύκολα να δημιουργήσει την ψευδαίσθηση σημαντικής αλλαγής πυκνότητας.

Επίσης χρειάζεται επαρκές χρονικό διάστημα ώστε να αξιολογηθεί ο κύκλος ανάπτυξης της τρίχας.

Δεν έχει νόημα να κρίνουμε μια θεραπεία από μια φωτογραφία λίγες ημέρες μετά.

Μπορεί η μεσοθεραπεία να προκαλέσει φυσική επανέκφυση μαλλιών;

Ο όρος «φυσική επανέκφυση μαλλιών» χρειάζεται προσοχή.

Αν υπάρχει ακόμη λειτουργικός αλλά miniaturized θύλακος, μια αποτελεσματική θεραπεία μπορεί σε ορισμένους ασθενείς να συμβάλει ώστε:

• να αυξηθεί η διάμετρος της τρίχας
• να βελτιωθεί η διάρκεια ανάπτυξης
• να αυξηθεί η οπτική πυκνότητα

Αυτό είναι διαφορετικό από το να δημιουργηθεί ένας ολοκαίνουργιος τριχικός θύλακος σε περιοχή όπου ο παλιός έχει καταστραφεί.

Η μεσοθεραπεία δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως μέθοδος που:

«ξαναδημιουργεί νεκρούς θύλακες».

Όταν ο θύλακος έχει καταστραφεί και αντικατασταθεί από ουλώδη ιστό, η βιολογία είναι τελείως διαφορετική.

Σε ποια τριχόπτωση μπορεί να έχει περισσότερο νόημα;

Το μεγαλύτερο μέρος της σχετικής έρευνας αφορά κυρίως pattern hair loss, δηλαδή ανδρογενετική αλωπεκία.

Εκεί υπάρχουν ακόμη λειτουργικοί θύλακες που υφίστανται σταδιακό miniaturization.

Αυτό είναι διαφορετικό από έναν άνθρωπο που εμφανίζει ξαφνικό diffuse shedding μετά από:

• μεγάλη απώλεια βάρους
• λοίμωξη
• χειρουργείο
• τοκετό
• σημαντικό σωματικό stress

Σε τέτοιες περιπτώσεις η πρώτη προτεραιότητα είναι να βρεθεί ο trigger.

Είναι θεραπεία για την εποχική τριχόπτωση;

Δεν υπάρχει λόγος να γίνεται αυτόματα mesotherapy κάθε φορά που κάποιος παρατηρεί περισσότερες τρίχες σε μια συγκεκριμένη εποχή.

Πρώτα πρέπει να επιβεβαιωθεί αν υπάρχει πραγματική παθολογική τριχόπτωση ή απλώς φυσιολογική διακύμανση του shedding.

Η παρουσία τριχών στο μπάνιο από μόνη της δεν αποτελεί διάγνωση.

Τι γίνεται μετά τον τοκετό;

Η postpartum τριχόπτωση είναι συνήθως μορφή telogen effluvium που σχετίζεται με τις μεγάλες ορμονικές μεταβολές μετά την εγκυμοσύνη.

Στις περισσότερες γυναίκες υπάρχει δυνατότητα φυσικής αποκατάστασης καθώς ο κύκλος της τρίχας εξομαλύνεται.

Άρα δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένο ότι κάθε γυναίκα μετά τον τοκετό χρειάζεται injectable treatment.

Και μετά από COVID ή άλλη λοίμωξη;

Η έντονη λοίμωξη και ο πυρετός μπορούν να λειτουργήσουν ως triggers για telogen effluvium.

Και εδώ η προσέγγιση ξεκινά από:

αιτία → διάγνωση → αναμενόμενη φυσική πορεία

και όχι:

«πέφτουν τα μαλλιά → κάνουμε μεσοθεραπεία».

Πόσες συνεδρίες μεσοθεραπείας χρειάζονται;

Δεν υπάρχει ένας επιστημονικά αποδεκτός αριθμός που να ισχύει για όλες τις μορφές μεσοθεραπείας.

Αυτό είναι σημαντική διόρθωση σε σχέση με την απλοποιημένη αντίληψη:

«4–6 συνεδρίες για όλους».

Η συχνότητα εξαρτάται από:

• δραστική ουσία
• συγκέντρωση
• protocol
• φύλο
• διάγνωση
• ανταπόκριση
• πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες

Ένα dutasteride protocol δεν μπορεί να θεωρείται ταυτόσημο με ένα minoxidil ή peptide protocol.

Πότε φαίνονται αποτελέσματα;

Και εδώ δεν υπάρχει ένας ενιαίος χρόνος για κάθε injectable treatment.

Η τρίχα μεγαλώνει αργά και οι θεραπείες που επηρεάζουν τον follicular cycle χρειάζονται χρόνο για να αξιολογηθούν.

Γι’ αυτό η παρακολούθηση πρέπει να γίνεται με:

• κλινική εξέταση
• συγκρίσιμες φωτογραφίες
• αξιολόγηση πυκνότητας
• όπου ενδείκνυται, τριχοσκόπηση

και όχι μόνο από το πόσες τρίχες είδατε στο ντους μία εβδομάδα μετά.

Πονάει η μεσοθεραπεία;

Οι πολλαπλές μικροενέσεις μπορούν να προκαλέσουν:

• τσούξιμο
• πόνο
• ευαισθησία
• αίσθημα πίεσης

Η ένταση διαφέρει από άτομο σε άτομο και εξαρτάται επίσης από:

• περιοχή
• αριθμό injections
• προϊόν
• τεχνική

Δεν είναι σωστό να περιγράφεται ως:

«εντελώς ανώδυνη για όλους».

Ποιες είναι οι παρενέργειες της μεσοθεραπείας μαλλιών;

Αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα σημεία που πρέπει να γνωρίζει ο ασθενής.

Η μεσοθεραπεία δεν είναι:

«θεραπεία χωρίς παρενέργειες».

Πιθανές τοπικές ανεπιθύμητες ενέργειες μπορούν να περιλαμβάνουν:

• πόνο
• ερυθρότητα
• οίδημα
• κνησμό
• ευαισθησία
• μικρούς μώλωπες
• ερεθισμό
• θυλακίτιδα

Υπάρχουν επίσης στη βιβλιογραφία σπανιότερες αναφορές για πιο σοβαρές επιπλοκές μετά από mesotherapy, όπως φλεγμονώδεις αντιδράσεις και εντοπισμένη αλωπεκία.

Αυτό δεν σημαίνει ότι τέτοιες επιπλοκές είναι συχνές.

Σημαίνει όμως ότι η σωστή φράση είναι:

«υπάρχουν πιθανές παρενέργειες»

και όχι:

«δεν έχει παρενέργειες».

Μπορεί η μεσοθεραπεία να προκαλέσει τριχόπτωση;

Ακούγεται αντιφατικό, αλλά έχουν δημοσιευθεί σπάνιες περιπτώσεις στις οποίες εμφανίστηκε εντοπισμένη απώλεια μαλλιών μετά από mesotherapy injections.

Έχουν περιγραφεί τόσο αναστρέψιμες μορφές όσο και περιπτώσεις με φλεγμονή και ουλοποίηση.

Αυτές είναι case reports και δεν σημαίνουν ότι αποτελούν τη συνηθισμένη εξέλιξη.

Είναι όμως ένας ακόμη λόγος να αποφεύγουμε το απόλυτο claim:

«100% ασφαλής, χωρίς κανέναν κίνδυνο».

Dutasteride mesotherapy σημαίνει ότι δεν υπάρχουν ορμονικές παρενέργειες;

Όχι.

Η λογική της ενδοδερμικής χορήγησης είναι ότι επιχειρείται μεγαλύτερη τοπική έκθεση και πιθανώς μικρότερη συστηματική έκθεση από ορισμένους άλλους τρόπους χορήγησης.

Αυτό όμως δεν ισοδυναμεί με:

μηδενική συστηματική απορρόφηση.

Ούτε με:

μηδενικό κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών.

Η dutasteride παραμένει φαρμακευτική ουσία και χρειάζεται κατάλληλη ιατρική αξιολόγηση.

Είναι πιο ασφαλής από τα χάπια;

Δεν μπορούμε να κάνουμε μια τόσο γενική σύγκριση.

Η μεσοθεραπεία μπορεί να χρησιμοποιεί διαφορετικές ουσίες.

Κάθε ουσία έχει διαφορετικό:

• μηχανισμό δράσης
• επίπεδο απορρόφησης
• safety profile
• επίπεδο τεκμηρίωσης

Άρα το:

«μεσοθεραπεία = πιο ασφαλής από χάπια»

είναι υπερβολικά απλοποιημένο.

Η σωστή σύγκριση πρέπει να γίνεται ανάμεσα σε συγκεκριμένες θεραπείες.

Χρειάζεται συντήρηση;

Αυτό εξαρτάται από το πρόβλημα που αντιμετωπίζουμε.

Στην ανδρογενετική αλωπεκία η βιολογική προδιάθεση συνεχίζει να υπάρχει.

Άρα οποιαδήποτε μη χειρουργική θεραπεία που προσφέρει όφελος μπορεί να χρειάζεται κάποιο μακροχρόνιο πλάνο.

Δεν πρέπει όμως να υπόσχεται κανείς ένα συγκεκριμένο maintenance schedule πριν καθορίσει:

• ποιο treatment χρησιμοποιείται
• τι ανταπόκριση υπάρχει
• ποια είναι η διάγνωση

Μεσοθεραπεία ή μινοξιδίλη;

Δεν είναι πάντα ανταγωνιστικές επιλογές.

Ανάλογα με την περίπτωση μπορεί να χρησιμοποιηθούν διαφορετικές θεραπευτικές στρατηγικές ή συνδυασμοί.

Η topical ή oral minoxidil έχει διαφορετικό επίπεδο και όγκο δεδομένων από πολλά injectable protocols.

Γι’ αυτό η απόφαση δεν πρέπει να βασίζεται στο ποιο treatment ακούγεται πιο «σύγχρονο».

Πρέπει να βασίζεται στο:

ποιο έχει το καλύτερο risk-benefit profile για τον συγκεκριμένο ασθενή.

Μεσοθεραπεία ή φιναστερίδη;

Η φιναστερίδη και η dutasteride επηρεάζουν τον ανδρογονικό μηχανισμό της ανδρογενετικής αλωπεκίας.

Δεν είναι όμως όλες οι μεσοθεραπείες antiandrogenic treatments.

Ένα vitamin cocktail δεν μπορεί να θεωρηθεί ισοδύναμο με μια θεραπεία που στοχεύει συγκεκριμένα την DHT.

Άρα η σύγκριση έχει νόημα μόνο όταν γνωρίζουμε τι περιέχει η έγχυση.

Μεσοθεραπεία ή PRP;

Και εδώ δεν υπάρχει universal winner.

Πρόκειται για διαφορετικές προσεγγίσεις.

Το PRP χρησιμοποιεί αυτόλογο πλάσμα.

Η φαρμακευτική μεσοθεραπεία χρησιμοποιεί συγκεκριμένη δραστική ουσία ή συνδυασμό ουσιών.

Η επιλογή εξαρτάται από:

• διάγνωση
• διαθέσιμα δεδομένα
• ιατρικό ιστορικό
• προηγούμενες θεραπείες
• στόχο

Ποιος δεν πρέπει να ξεκινά μεσοθεραπεία χωρίς πρώτα να διερευνηθεί;

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν υπάρχει:

• ξαφνική έντονη τριχόπτωση
• patch χωρίς μαλλιά
• φαγούρα ή πόνος
• έντονη φλεγμονή
• κρούστες
• σημεία ουλοποίησης
• αραίωση χωρίς σαφή διάγνωση

Σε αυτές τις περιπτώσεις η προτεραιότητα είναι να βρεθεί η αιτία.

Για παράδειγμα μια ενεργή ουλωτική αλωπεκία δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί σαν απλό cosmetic thinning.

Πριν πληρώσετε για «μεσοθεραπεία μαλλιών», ρωτήστε 5 πράγματα

Τι ακριβώς θα μου εγχυθεί;

Όχι απλώς «ένα cocktail».

Ποια είναι η διάγνωσή μου;

Η ίδια θεραπεία δεν είναι λογικό να αντιμετωπίζει όλες τις μορφές τριχόπτωσης.

Υπάρχουν κλινικά δεδομένα για το συγκεκριμένο προϊόν;

Όχι γενικά για «τη μεσοθεραπεία».

Ποιες είναι οι πιθανές παρενέργειες;

Το «καμία» δεν αποτελεί επαρκή ενημέρωση.

Πώς θα μετρηθεί το αποτέλεσμα;

Με standardized φωτογραφίες, κλινική εικόνα ή τριχοσκόπηση και όχι μόνο με υποκειμενική εντύπωση.

Μπορεί να αντικαταστήσει τη μεταμόσχευση μαλλιών;

Όχι όταν το πρόβλημα είναι μόνιμη απώλεια θυλάκων σε περιοχή όπου δεν υπάρχει πλέον επαρκής λειτουργική τριχοφυΐα.

Η μεσοθεραπεία και γενικότερα οι συντηρητικές θεραπείες έχουν περισσότερο νόημα όταν υπάρχουν ακόμη follicles που μπορούν να ανταποκριθούν.

Όταν υπάρχει μόνιμη απώλεια και σωστή ένδειξη, η μεταμόσχευση μαλλιών αποτελεί διαφορετική θεραπευτική προσέγγιση: μεταφέρονται λειτουργικά follicular units από τη δότρια στη λήπτρια περιοχή.

Στη Hairtransplant Clinic, όταν υπάρχει πραγματική ένδειξη για χειρουργική αποκατάσταση, η επέμβαση πραγματοποιείται προσωπικά από τον Δρ. Ιωάννη Παπαγγελόπουλο (MD, PhD).

Πώς αποφασίζουμε αν αξίζει η μεσοθεραπεία στη δική σας περίπτωση;

Δεν ξεκινάμε από το:

«ποιο cocktail να βάλουμε;»

Ξεκινάμε από:

• τι είδους τριχόπτωση υπάρχει
• αν υπάρχει miniaturization
• αν υπάρχει ενεργή φλεγμονή
• πόσο γρήγορα εξελίσσεται η αραίωση
• τι θεραπείες έχουν ήδη χρησιμοποιηθεί
• ποια ουσία εξετάζουμε να χορηγήσουμε
• τι επίπεδο τεκμηρίωσης έχει

Αν χρειάζεται, η αξιολόγηση μπορεί να συνδυαστεί με εξετάσεις για την τριχόπτωση και τριχοσκοπικό έλεγχο.

Για εξατομικευμένη αξιολόγηση μπορείτε να επικοινωνήσετε με τη Hairtransplant Clinic.

Το συμπέρασμα

Η μεσοθεραπεία μαλλιών δεν είναι μία θεραπεία.

Είναι ένας τρόπος χορήγησης διαφορετικών θεραπειών στο τριχωτό.

Αυτό αλλάζει εντελώς τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να την αξιολογούμε.

Δεν έχει νόημα να λέμε γενικά:

«η μεσοθεραπεία λειτουργεί»

ή:

«η μεσοθεραπεία δεν λειτουργεί».

Πρέπει να γνωρίζουμε:

ποια ουσία χρησιμοποιείται, σε ποιον ασθενή, για ποια διάγνωση και με ποιο protocol.

Τα διαθέσιμα δεδομένα για ορισμένες injectable θεραπείες, ιδιαίτερα στην ανδρογενετική αλωπεκία, είναι ενδιαφέροντα.

Παραμένει όμως σημαντική ετερογένεια μεταξύ των μελετών και δεν υπάρχει ένα ενιαίο, καθολικά αποδεκτό mesotherapy protocol.

Και εξίσου σημαντικό:

η μεσοθεραπεία μπορεί να έχει παρενέργειες.

Γι’ αυτό η σωστή θεραπεία δεν ξεκινά από το όνομα μιας δημοφιλούς τεχνικής.

Ξεκινά από τη σωστή διάγνωση.